SAĞLIK

Tetanos: Bulaşma, Belirtileri, Korunma ve Tedavisi

Tetanos: Bulaşma, Belirtileri, Korunma ve Tedavisi

Yaralanmalar sonucu bulaşan, kasılmalarla seyreden akut, toksik bakteriyel enfeksiyon hastalığıdır.

Bulaşma Yolları

Etkeni, clostridium tetani (klostridium tetani)‟dir. Gram pozitif, kapsülsüz, hareketli, sporlu, oksijensiz ortamda kolay üreyen (zorunlu anaerop), ekzotoksinleri olan mikroorganizmalardır.

Kuluçka süresi kişinin durumuna, yarasına göre değişir. Yeni doğan tetanosunda bu süre 3-10 gün, ortalama kuluçka süresi 1-2 haftadır.

Tetanos basilinin bulaşma yolu, deri ve mukozadır. Toz, toprak, hayvan dışkısı ile kirlenen bütün batıcı, kesici ve cerrahi aletlerden, enjektörlerden, cam kesiklerinden, paslı çividen, tenekeden, hatta gül dikeni yarasından etken vücuda girer. Kan ve sinirler yolu ile merkezi sinir sistemine gider. Hastalık tablosunu oluşturur. Tarımla uğraşan çiftçilerde ve inşaat işçilerinde hastalık daha sık görülür.

Belirtiler

Tetanos, yetişkinlerde kırgınlık, hâlsizlik, iştahsızlık, huzursuzluk, sinirlilik, baş ağrısı, alaycı yüz ifadesi (risus sardonikus= acı gülüş, alaycı gülüş) ve yara yerinde ağrı gibi belirtilerle görülür. Kasılmalar, yüz kaslarından başlar.

Çene kasları kasıldığından hasta ağzını açamaz, çiğnemede zorlanır (trismus). Bu tipik ilk belirtidir. Baş arkaya doğru, sırt öne, karın içe çekilmiştir. Kol ve bacaklar da sertlik olur ve yay görünümü alır. Bu belirtiye, opustatonus denir.

Gürültü ve ışık, kasılma nöbetlerini artırır. Yeni doğanda da uyarıcılarla kasılmalar artar. Bu hastalığın ölüme yakın sürecinde ateş çok yükselir.

Tetanosta kasılma nöbeti

Bulgular

Yaş, cins ve ırk ayırımı gözetmeden tetanos tüm dünyada görülür. Hastalık etkeni, vücuda giriş şekline ve kişinin yaşına göre klinik tablo oluşabilir.

  • Yeni doğan tetanosunda etken yeni doğanın kesilen göbeği veya pansuman malzemeleri ile göbeğe girmesi sonucu görülür. Ölüm oranı yüksektir.
  • Erişkin tetanosunda, tetanosun genel belirtileri görülür.
  • Lokal tetanosta, yara yerinde hafif kasılmalar görülür.
  • Disfajik tetanosta, gırtlak spazmı ön plandadır.
  • Sefalik tetanosta, sinir felçleri görülür. Önemli klinik şekillerindendir.
  • Plevra tetanosta felçler tek taraflı olursa gövde bir tarafa doğru kasılır.
  • Abdomino-torasik tetanosta felçler karın ve göğüs bölgesinde oluşur.
  • Fulminant tetanosta, tetanos belirtileri hızla gelişerek hasta ağırlaşır ve hastayı ölüme götürür.
  • Puerperal tetanos, çocuk düşürmek isteyenlerde ve düşürenlerde görülür.

Laboratuvar bulguları, lökositoz ve karaciğer fonksiyon testlerinde yükselmedir.

Komplikasyonları

Atelektazi, aspirasyon pnomonisi, venaz tromboz, pulmoner emboli, kardiak aritmi,
abortus (düşük), kemik kırıkları, yutma güçlüğüdür. Ölümlerin çoğu solunum kaslarının
kasılması sonucu boğulma ile olur.

Korunma

  • Temiz yara bakımı ve kirli yaraların cerrahi tedavisi,
  • Yeni Doğan Tetanosu‟ndan korunma ise anne adaylarının 3. aydan itibaren aşılanması,
  • Çocukluk dönemi aşı programında DBT olarak aşı uygulanır.


Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir